Yangi ish oʻrni, oila daromadining oshishi, farzand uchun sifatli taʼlim va uydan uzoqda bo‘lmagan munosib mehnat sharoiti. «Xorazm — 2030» rivojlanish strategiyasi aynan shu kundalik ehtiyojlardan boshlanadi. Xalq deputatlari Xorazm viloyati Kengashi sessiyasida muhokama qilingan loyihaning oʻzagida bitta savol turadi: har bir belgilangan marra oddiy xorazmlik hayotida qanday aks etadi?
Strategiya Prezident huzuridagi Strategik rivojlanish va islohotlar agentligi tomonidan viloyat hokimligi bilan hamkorlikda tayyorlangan. Sessiyada Agentlik direktori oʻrinbosari Tohirjon Safarov soʻzga chiqib, hujjatning iqtisodiy yoʻnalishi va aholi uchun kutilayotgan amaliy natijalar toʻgʻrisida maʼlumot berdi.
Asosiy vazifa – iqtisodiy oʻsishni fuqarolar qoʻlidagi ish haqiga, oila dasturxonidagi farovonlikka aylantirish. Buning uchun hudud xomashyo sotishdan, tayyor mahsulot ishlab chiqarishga oʻtadi. Toʻqimachilik, qurilish materiallari va oziq-ovqat sanoatida yangi korxonalar ochiladi. Natijada 2025-yilda 5 milliard dollarni tashkil etgan yalpi hududiy mahsulotni 2030-yilgacha 9,1 milliard dollarga, qariyb ikki barobarga oshirish rejalashtirilgan.
Xorazmning qulay geografiyasi, Turkmaniston bilan chegaradoshlik, Qoraqalpogʻiston orqali Qozogʻiston va Rossiya bozorlariga chiqish imkoniyati eksportni kengaytirishga xizmat qiladi. 2030-yilgacha eksport hajmini 1,2 milliard dollarga yetkazish, eksport geografiyasini esa 55 ta davlatga kengaytirish koʻzda tutilgan.
Ayniqsa, yoshlar uchun imkoniyatlar kengayadi. Anʼanaviy sohalar bilan cheklanib qolmasdan, IT va zamonaviy kasblar yangi daromad manbaiga aylanadi, yoshlar oʻz shahridan turib jahon bozori uchun ishlashi mumkin boʻladi. Rejaga koʻra, IT sohasida 17 ming nafar yosh ish bilan taʼminlanadi, 260 ming nafar yosh zamonaviy kasblarga oʻqitiladi.
Kundalik turmush sifati ham strategiyaning markazida. Har yili 9 mingdan ortiq xonadonli uy-joylar quriladi, 5 ming 520 kilometr avtomobil yoʻllari taʼmirlanadi, jamoat transportida elektrobuslar ulushi 50 foizga yetkaziladi. Maktabgacha taʼlim qamrovi 85,5 foizga, oliy taʼlim qamrovi 54 foizga oshiriladi, shifoxonalar toʻliq raqamlashtiriladi, oʻrtacha umr koʻrish davomiyligi 78 yoshga yetkaziladi. Eng nozik masala, kambagʻallik alohida nazoratga olingan. Mutlaq kambagʻallik koʻrsatkichi 1,2 foizga tushiriladi va ehtiyojmand oilalar manzilli qoʻllab-quvvatlanadi.
Turizm esa koʻplab oilalar uchun toʻgʻridan-toʻgʻri daromadga aylanadi. Xiva va uning tarixiy merosiga kelayotgan sayyohlar oqimi mehmonxona, milliy taomlar, hunarmandchilik va transport xizmatlariga talabni oshiradi. 2030-yilgacha xorijiy sayyohlar sonini 4,5 millionga, mahalliy sayyohlar sonini 13,5 millionga yetkazish rejalashtirilgan. Sayyoh viloyatda uzoqroq qolishi va koʻproq xizmatdan foydalanishi uchun sharoit yaratiladi. Bu esa oshpaz, hunarmand, gid va kichik tadbirkor daromadining oʻsishi demakdir.
2030-yilgacha yashil maydonlar ulushi 30 foizga yetkazilib, 4 ming 450 gektar yangi yashil hududlar barpo etiladi, qayta tiklanuvchi energiya manbalari ulushi esa 54 foizga oshiriladi. Quruq iqlimli voha uchun suvdan oqilona foydalanish alohida ustuvor vazifa etib belgilangan.
Muhimi, aholi bu jarayondan chetda qolmaydi. Strategiyadagi har bir maqsad aniq muddat va masʼul ijrochi bilan mustahkamlangan, ijro natijalari esa har yili ochiq eʼlon qilib boriladi. 2028-yilda oraliq baholash oʻtkaziladi. Shu tariqa har bir xorazmlik vaʼda qilingan oʻzgarishlar oʻz mahallasiga qachon va qanday yetib kelayotganini kuzatib borishi mumkin.
